Naar overzicht

Het risico van oprechte connectie

24 januari 2019 - 6 min. leestijd
Roisin

Contact

Relevante trainingen

Everyday Impact

Vrijdagavond was ik in het DeLaMar theater in Amsterdam, naar de nieuwe voorstelling van Maarten van der Weijden. De Olympisch zwemmer die op zijn 20e leukemie overwon en deze zomer bijna de hele Elfstedentocht zwom om geld op te halen voor kankeronderzoek. Een inspirerende, ontroerende voorstelling, geregisseerd door mijn collega Monique van der Werff. Voor ik verder schrijf: ga deze voorstelling zien.

Draag je pijn

Hij heeft mij, en iedereen in de zaal, diep geraakt en aan het denken gezet. Maarten vertelde veel roerende dingen. Eén terugkerend thema dat mij in het bijzonder aansprak was ‘het dragen van pijn’. Hij ‘overwon’ kanker – hij vertelde zelf een hekel te hebben aan die term: ‘overwinnen’. In zijn ogen pretendeert die term dat kanker een eerlijke strijd is, een strijd die je kunt winnen als je maar hard genoeg vecht. Maar zo werkt het leven niet.

Als zwemmer zoekt hij de pijn bewust op. Zijn lijf tot het uiterste drijven en daarmee een hoeveelheid pijn verdragen die velen van ons niet zouden trekken, heeft hij tot een sport op zich gemaakt. Met in het achterhoofd dat de mogelijkheid van het niet halen er altijd is.

Hij vertelde over hoe hij onder extreme pijn vaak de neiging had in zichzelf te keren. Ik denk dat veel mensen dat zullen herkennen. Ik in ieder geval wel. In mijn meest kwetsbare momenten, ben ik eigenlijk het liefst alleen. Als een gebeten hond voel ik mezelf dan terugtrekken, ik ga dan letterlijk uit contact.

Als ik dat proces rationaliseer, zou ik zeggen dat ik dat doe omdat ik mijn verdriet soms niet goed uit kan leggen. Er niet de juiste, eloquente woorden aan kan geven. Dan heeft het dus ook niet zoveel zin om iemand te bellen. Of ik zou zeggen dat ik niemand wil lastigvallen met mijn verdriet. Ik zou denken dat het allemaal zo erg niet is, dat het niet zoveel voorstelt. Pijn en verdriet – groot of klein – hoort immers bij het leven, toch? No biggie… Vaak gaat pijn ook hand in hand met schaamte. De schaamte van het allemaal even niet meer weten. Het juiste antwoord of de oplossing niet hebben. Van niet sterk kunnen zijn. De schaamte van iets niet halen, weegt best zwaar.

Het risico van contact maken

Contact maken met een ander is zo spannend omdat je een ‘nee’ op het rekest kan krijgen. Als je flirt in de supermarkt, kan iemand je raar aankijken en zich snel uit de voeten maken – of niet. Als je jezelf in een ruzie met je partner boos of verdrietig voelt worden, kan je je partner aankijken en die pijn vol op tafel leggen – of niet. Als je in een conflict met je collega belandt, kan je het gesprek aangaan – of niet. Als je voor het eerst echt voelt dat je van iemand houdt, kan je dat zeggen – of niet.

Nergens is het risico – en de pay-off – van contact maken met een ander zo groot als in de liefde. Op heel veel momenten zijn we in onze liefdesrelaties eigenlijk heel erg dapper. Zijn we bereid om heel kwetsbaar te zijn voor de ogen van een ander. Durven we ruzie te maken over iets onbenulligs doch belangrijks dat ons dwars zat. We weten dat in de liefde contact de basis is van alles. Dat je elkaar in het leven hard nodig hebt, of je nou samen de BV gezin op de rit probeert te houden, of gewoon elkaars beste maatje bent en gelukkiger wordt als die ander er is. Je weet dat je relatie er sterker van wordt als je voor- én tegenspoed met elkaar deelt. Geluk én pijn. En dan niet de gepolijste versie, maar juist de rauwe.

Contact is contact

Het grappige is met ‘communicatie’ en ‘mensen’ – er gelden heus niet ineens andere regels als we in ons ‘zakelijke’ bestaan een interessant gesprek hebben met een collega. Of een hele goede klik hebben met een klant. In essentie is de basis hetzelfde.

Net als dat liefde gewoon liefde is, ongeacht je geaardheid of gender, is contact gewoon contact. Wat goed werkt in je relationele communicatie, werkt geheid ook in contact in een zakelijke context. Zoek je het contact met je klant op, ook als het spannend is of je het antwoord (nog) niet weet? Zoek je het contact op met je collega, ook als jullie even vastzitten met je project? Ook als je het gevoel hebt dat je misschien wel een steek hebt laten vallen? Elkaar in de ogen kijken en helemaal eerlijk zijn, is het allerengste en tegelijkertijd het allergaafste moment.

De ultieme kwetsbaarheid

Mijn vriend, die Brits is en het zoals veel van zijn landgenoten soms lastig vindt om te zeggen hoe hij zich echt voelt, kan het meest eerlijk en open zijn in zijn muziek. Hij schreef een tijd geleden een liefdesliedje voor mij. Voordat hij het aan mij liet horen, speelde hij het voor een paar vrienden. Zijn muziekmaatjes reageerden sceptisch: ‘Nou nou, jullie zijn nog niet zo heel lang samen, loop je niet een beetje hard van stapel?’, ‘Zou ze hier niet van schrikken, van deze liefdesverklaring?’. Hij moest erom gniffelen, vertelde hij. Natuurlijk vond hij het ook spannend om het voor mij te spelen. Maar zijn eerlijkheid won het van zijn terughoudendheid. Dit was hoe hij het voelde, en dit was zijn manier om het te zeggen. Wat mijn reactie ook zou zijn, hij zou het dragen. De ultieme kwetsbaarheid. En ik? Na het horen van het liedje rolden de tranen over mijn wangen en kon ik alleen maar zeggen: ‘I love you too’.

Soms vraag ik me af hoe het zou zijn als de politieke landgenoten van mijn Britse vriend, net zo dapper zouden zijn in contact als hij. Zou Brexit dan nog doorgaan? Zouden ze dan eindelijk bespreken waar dat hele referendum eigenlijk om draaide? Zouden ze elkaar in de ogen aan kunnen kijken en zeggen: ‘It was all a lie.’? Ik hoop nog steeds op zoveel moed, misschien wel tegen beter weten in.

Intussen denk ik terug aan Maarten’s boodschap: ondanks alles, ondanks de pijn of het risico op de pijn – verbind. Ga ernaar toe. Ga naar die ander toe. Trek je niet terug, maar deel.

Dankjewel, Maarten.

Magiemoment

Ontvang elke maand inspiratie voor magische communicatie in je mailbox.
We sturen alleen nuttige e-mails, beloofd!

Wij vinden spam ook vervelend en zullen niet meer dan één keer p.w. uitzenden.