Naar overzicht

Raken met feiten

18 september 2018 - 7 min. leestijd
Roisin

Relevante trainingen

Taking the Stage

Data.

Een woord dat mij in de huidige wereld zowel hoop als angst inboezemt. Aan de ene kant wordt mijn angst gevoed door bedrijven als Cambridge Analytica die misbruik maken van persoonlijke data. Aan de andere kant wordt mijn hoop gevoed door de vele mooie projecten die data gebruiken om een groot verschil te maken in de wereld. Goede data verzameling en goede interpretatie ervan kan het verschil maken op zoveel gebieden: het kan ons dichterbij een geneesmiddel tegen kanker brengen. Het kan ons goederenstromen helpen managen zodat de impact op onze aarde minder groot is, het kan ons menselijk gedrag helpen doorgronden, etc, etc… Als je data hebt, weet je dingen zeker.

En toch hebben al die belangrijke dragers van data zoals we die in ons dagelijks leven kennen en gebruiken – feiten, cijfers, excellsheets, grafieken, onderzoeken, etc. – niet het imago inspirerend te zijn. En dat terwijl feiten de potentie hebben cruciale mind changers te zijn, juist omdat ze hard zijn: het is geen mening waar je eindeloos over kan discussiëren. Feiten zijn feiten. Alternative facts, zoals Donald Trump ze gebruikt, bestaan niet. Echter: een bak met data is niks waard behalve voor degene die die data kan duiden. Die duider, dat ben jij: als expert op jouw vakgebied ben jij die essentiële missing link tussen die cijfers en de verandering die jij wil inzetten. Dus hoe zorg je nou dat jouw feiten – wat we ook wel bij Speech Republic jouw rationele bewijs noemen – echt raken?

Feiten die je hart raken.

Ik kan talloze momenten opnoemen waarop een persoonlijk verhaal of inspirerende spreker mij heeft geraakt. En als onmiskenbare alpha, heb ik al van jongs af aan een grotere gevoeligheid voor de kunsten en voor persoonlijke verhalen dan voor data, wiskunde, natuurkunde. Al die vakgebieden waar ik zoveel bewondering, maar geen talent voor heb.

Ik was recentelijk bij de Biennale Architettura in Venetië. Een unieke plek op aarde waar tientallen landen hun visie en vooruitgang op het gebied van architectuur tentoonstellen. Ik liep door vele paviljoenen en het viel me op dat veel van hen lijden aan wat wij hier bij Speech Republic content dump noemen. Er werd heel erg veel data en informatie over de bezoeker heen gestort, wat wellicht interessant is voor de happy few die zelf architect zijn, maar voor leken als ik voelde het soms als zoeken naar een naald in een hooiberg aan informatie… Terwijl ik houd van architectuur en niet eens helemaal bleu ben. Een enkele maquette of illustratie hielp me het doel van al die data en tekeningen en cijfers te begrijpen. Maar wanneer die visualisatie ontbrak, had ik het gevoel dat veel briljante ideeën volledig lost in translation waren. Zonde.

Maar toen liep ik het paviljoen van de Verenigde Staten binnen. Het ging niet over architectuur maar over mensen. In een grote donkere kamer stond ik voor een groot scherm dat de wereldkaart bij nacht liet zien: hele gebieden waren pikdonker (Democratische Republiek Congo in Afrika bijvoorbeeld) en anderen heel licht (Nederland was een felle lichtstip op een grote, donkere aarde). De veronderstelling die we allemaal hebben, is dat licht staat voor veel bevolking, voor welvaart en voor vooruitgang. Onze randstad is fel verlicht! Toch? Waar licht is, zijn mensen. En die mensen genieten vaak een zeker niveau van welvaart. Licht en donker (elektriciteit of het gebrek daaraan) op een wereldkaart vertegenwoordigen demografische lijnen tussen arm-rijk, stedelijk-ruraal, ontwikkeld-onderontwikkeld.

Right? Wrong! Ik voelde in de loop van een paar minuten mijn mind shiften, toen stap voor stap op dat scherm, door middel van een prachtige animatie en data, een belangrijk punt werd gemaakt. Ze verkennen de paradox van vooruitgang door data te gebruiken om te laten zien dat de aanwezigheid van licht niet altijd vooruitgang betekent voor de mensen die er wonen.

Een voorbeeld dat me raakte, was Puerto Rico: een eiland met op de luchtfoto felle lichtstroken langs de kust, totale donkerte in het achterland erachter.

Met dat beeld werden 4 simpele feiten gedeeld:

  • De bebouwing van de kustlijn bestaat uitsluitend uit toeristenhotels.
  • Permanente bevolking van het kustgebied: 0.
  • Permanente bevolking achterland: >65.000 Puerto Ricanen.
  • Het is bij wet verboden voor de lokale bevolking om electriciteit te gebruiken van de kabels die het toeristen resort bereiken.

4 feiten en 1 beeld lieten mij inzien hoe ongelijkheid eruit ziet in Puerto Rico. In 1 minuut begreep ik dat licht niet altijd vooruitgang betekent voor de mensen die er wonen en dat donkerte niet altijd de afwezigheid van mensen betekent.

Door extreem uit te zoomen heeft de bedenker een aantal dingen bereikt bij de kijker: er is context geschetst, er zijn heel scherp twee tegenstrijdigheden tegenover elkaar gesteld, er is beeld en bewijs geleverd op ongelijkheid en de foutieve aanname dat licht en vooruitgang hand in hand gaan.

Het was een van de mooiste en meest krachtige visualisaties van cold hard facts die ik in tijden had gezien. Simpel, puur, feitelijk en onmiskenbaar inspirerend!

Hier zie je de hele video van dit project:

Tekst gaat verder onder video.

Jij bent de expert en dus de betekenisgever.

Als jij verandering teweeg wil brengen, zal je mindshifts moeten bewijzen met feiten. Er zijn een paar dingen die jij kan doen in jouw verhalen of presentaties om jouw feitenkennis meer impact te laten maken.

  1. Zoom uit: een cijfer, bijvoorbeeld een NPS score of omzetcijfer, betekent weinig totdat jij het context geeft. Iets is pas goed of slecht, succesvol of onsuccesvol ten opzichte van iets anders! Dus zoom bijvoorbeeld eens uit in de tijd: hoe hoog was die NPS score of die omzet 5 jaar geleden? Dan laten twee cijfers een ontwikkeling en dus een verhaal zien.
  2. Zoek het contrast op: 2 feiten kunnen als geen ander een tegenstelling weergeven, net als in het voorbeeld hierboven van Puerto Rico. Als jij iets wil verbeteren, dan ben je dus ergens een probleem aan het oplossen. Welke twee feiten geven dat probleem nu haarfijn aan? (zie de quote van de maand eerder in dit Magiemoment ter inspiratie ;-))
  3. Visualiseer: als dat ene cruciale feit dat jij wil inkoppen geen feit, maar een beeld zou zijn: een foto, een kunstwerk, een plek, een landschap, een scene uit een film. Hoe zou het eruit zien? De optelsom van feit + beeld is altijd 1+1=3.

Ik werd in Venetië herinnerd aan een les die ik ook als Speech Republic coach keer op keer leer: feiten hebben beelden nodig. Hoe jij je feiten visualiseert, kan een grandioos verschil maken tussen content dumpen en een wezenlijke mindshift teweegbrengen bij je publiek. Jouw magie zit niet in het feit dat je heel veel feitenkennis op zak hebt, maar in hoe jij in staat bent die feiten te vertalen naar concrete beelden en verandering. Zelden zag ik een gelukkiger huwelijk dan tussen feiten en beelden dan tijdens mijn bezoek aan Venetië. Neem feiten nooit meer voor lief: ze zijn een van de meest krachtige tools die jij tot je beschikking hebt.

Magiemoment

Ontvang elke maand inspiratie voor magische communicatie in je mailbox.
We sturen alleen nuttige e-mails, beloofd!

Wij vinden spam ook vervelend en zullen niet meer dan één keer p.w. uitzenden.